Nga Redaksia:
Më 8 mars 2026, populli i Zvicra do të votojë në një referendum kombëtar për një iniciativë që synon përfshirjen e rolit të parasë fizike (cash) në Kushtetutën federale.
Iniciativa popullore kërkon që paraja e gatshme – monedhat dhe kartëmonedhat – të garantohet në nivel kushtetues dhe që çdo ndryshim i monedhës kombëtare të kërkojë miratim përmes referendumit. Qëllimi i saj është të sigurojë vazhdimësinë e përdorimit të parasë fizike në një kohë kur pagesat digjitale po rriten ndjeshëm.
Qeveria federale dhe parlamenti kanë paraqitur një kundër-propozim, i cili parashikon sanksionimin në Kushtetutë të frangut zviceran si monedhë kombëtare dhe detyrimin e bankës qendrore për të garantuar furnizimin me para fizike. Nëse të dyja propozimet miratohen nga votuesit, qytetarët do të vendosin përmes një vote përfundimtare se cila formulë do të hyjë në fuqi.
Debati publik në Zvicër është përqendruar te çështjet e privatësisë financiare, sigurisë ekonomike dhe balancës mes parasë fizike dhe sistemeve digjitale të pagesave.
Sondazhet e publikuara deri tani tregojnë mbështetje të konsiderueshme për ruajtjen e cash-it, megjithatë nuk ka konfirmim zyrtar për shifra ekstreme si 95 për qind mbështetje.
Referendumi i 8 marsit zhvillohet në kuadër të sistemit të demokracisë direkte të Zvicrës, ku qytetarët kanë të drejtë të propozojnë ndryshime kushtetuese dhe t’i vendosin ato në votim kombëtar. Rezultati pritet me interes edhe jashtë vendit, pasi prek një debat më të gjerë mbi të ardhmen e parasë fizike në Evropë.